Những năm về sau, khi có dịp gặp lại những cựu chiến binh Mỹ từng tham chiến ở Việt Nam, trong lòng tôi luôn có một cảm giác rất khó nói. Vui thì có vui, mà cũng có chút bùi ngùi. Họ gặp lại chúng tôi, những người lính Việt Nam Cộng Hòa giờ đã lưu lạc trên đất Mỹ, với một sự quý mến rất thật. Nhiều khi tôi có cảm giác họ nhìn chúng tôi như gặp lại những người bạn cũ của một thời lửa đạn, một thời mà cả hai phía đều còn trẻ, còn mang trên vai bổn phận của đời mình.
Họ mời chúng tôi tham gia sinh hoạt, đi lại với nhau như người quen thân. Có những buổi diễn hành ở downtown San Diego, chúng tôi cùng đi với các hội cựu chiến binh Mỹ. Mỗi lần như vậy, điều làm tôi xúc động nhất là họ không chỉ trân trọng lá cờ Hoa Kỳ, mà họ còn thật lòng kính trọng lá cờ vàng ba sọc đỏ của Việt Nam Cộng Hòa. Cái sự kính trọng đó không phải chỉ là xã giao bên ngoài. Tôi cảm được đó là tình cảm thật.
Họ đối với chúng tôi rất đàng hoàng, rất tử tế, không hề có vẻ gì là xem thường hay mang thành kiến. Có lẽ vì ai cũng đã đi gần hết một đời người, nên cái nhìn về nhau cũng khác.
Những gì nông nổi, quá chấp, hay giả tạo của tuổi trẻ dường như đã rơi rụng bớt. Chiến tranh qua lâu rồi, cuối cùng thứ còn lại là sự hiểu nhau giữa những người đã từng đi qua mất mát.
Nhiều lúc tôi có nhắc đến những oan khuất của miền Nam, những điều mà chính phủ và Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa đã phải chịu trong những cách kể thiếu công bằng của lịch sử.
Mỗi lần như vậy, họ không nói nhiều. Họ chỉ lặng lẽ lắc đầu, nét mặt buồn buồn. Nhưng chính cái im lặng đó lại làm tôi cảm động. Tôi hiểu là trong lòng họ cũng có điều gì day dứt. Có những chuyện không cần nói ra, người ta vẫn hiểu.
Họ cũng đến dự Tết Việt Nam, thích món ăn Việt, quý phong tục Việt. Nhìn họ vui vẻ giữa cộng đồng người Việt, tôi thấy ấm lòng lắm. Tôi tin rằng họ thương mến người Việt không chỉ vì kỷ niệm chiến tranh, mà còn vì họ hiểu người Việt đã phải trả giá rất đắt cho hai chữ tự do, biết bao nhiêu người đã chết trên biển khi vượt biên, biết bao nhiêu quân cán chính VNCH đã bị đẩy vào trại cải tạo, biết bao nhiêu gia đình tan nát sau ngày miền Nam sụp đổ. Có lúc tôi nghĩ, sâu trong lòng, có lẽ họ cũng mang một nỗi áy náy âm thầm vì nước Mỹ đã bỏ rơi Việt Nam Cộng Hòa trong giờ phút cuối.
Những người lính già gặp lại nhau thường không cần nhiều lời. Có khi chỉ một cái bắt tay, một ánh mắt nhìn nhau, một cái gật đầu nhẹ, là cũng đủ hiểu lòng nhau rồi.
Sau bao nhiêu năm tháng, thân thể ai cũng già yếu, người đau chỗ này, người bệnh chỗ kia, bước đi không còn vững như xưa. Nhưng phía sau những mái đầu bạc và những tấm thân mỏi mòn ấy là biết bao kỷ niệm không dễ nói thành lời.
Chúng tôi thương quý những cựu chiến binh Mỹ ấy thật lòng. Nhiều người nay tuổi cao, sức yếu, bệnh tật, cần sự giúp đỡ. Trong khả năng của mình, chúng tôi giúp được điều gì thì giúp. Không phải vì xã giao, mà vì giữa những người đã từng đi qua chiến tranh với nhau, sự quan tâm đó là điều tự nhiên.
Ở tuổi này rồi, mỗi lần còn gặp được nhau, còn ngồi bên nhau, hỏi thăm nhau vài câu, nhắc lại vài chuyện cũ, đã là quý lắm. Có lẽ sau tất cả những đổi thay của lịch sử, điều còn lại bền nhất vẫn là tình người — một thứ tình rất lặng lẽ, nhưng rất sâu, giữa những con người đã cùng đi qua chiến tranh, mất mát, và một quãng đời dài lưu lạc.TCH
No comments:
Post a Comment