Chuyến đi Tầu lần này, nhìn bề nổi thì ai cũng thấy: toàn CEO, toàn những cái tên mà chỉ cần xuất hiện ở sân bay là giá cổ phiếu đã nhúc nhích lên. Nhưng cái làm tôi suy nghĩ nhiều hơn lại là… những thỏa thuận chưa nói ra, những nước cờ chiến lược mà chỉ những người ngồi trong phòng kín mới biết.

Và trong cái im lặng đó, hình ảnh Elon Musk đi cạnh tổng thống Trump lại toả sáng như ánh mặt trời. Như ngọn đèn trong đêm tối.

Tôi nhìn hai người họ mà nghĩ:

Ở Mỹ, người ta có thể cãi nhau nảy lửa hôm nay, nhưng ngày mai vẫn bắt tay nếu đất nước cần.

Ở Mỹ, người ta có thể chửi nhau trên Twitter, nhưng khi lợi ích quốc gia đặt lên bàn, cái tôi cá nhân tự động lùi xuống.

Ở Mỹ, người ta có thể bất đồng, nhưng không vì thế mà không làm việc cùng nhau.

Còn ở quê tôi… thì ngược lại.

Cãi nhau một câu, thù nhau ba đời.

Khác ý một chút, là gắn nhãn phản động, phản quốc, phản đủ thứ.

Thắng rồi thì ăn mừng trên nỗi đau của người thua, thù hằn đến đời con đời cháu.

“Nhiễu điều phủ lấy giá hương, người trong một nước phải thương nhau cùng.” Chỉ là câu cửa miệng

Nhìn tổng thống Trump và Elon, tôi nhận ra một điều:

Một quốc gia mạnh không phải vì có lãnh đạo hoàn hảo, mà vì có văn hóa chính trị biết đặt lợi ích chung lên trên cảm xúc cá nhân.

Tổng thống Trump không cần Elon phải quỳ xuống xin lỗi.

Elon cũng không cần giả vờ ngoan hiền.

Họ chỉ cần cùng nhìn về một hướng,hướng mà nước Mỹ có lợi.

Và chính điều đó làm tôi buồn cho quê hương mình.

Năm mươi năm rồi, vẫn chưa chịu buông bỏ.

Năm mươi năm rồi, vẫn còn đào bới quá khứ để chia phe.

Năm mươi năm rồi, vẫn chưa học được cách “thắng không kiêu,”.

Tôi nhìn nụ cười của Elon bên tổng thống Trump mà nghĩ:

Có những dân tộc tiến lên vì họ biết tha thứ.

Có những dân tộc đứng yên vì họ chỉ biết ghi thù.

Buồn — nhưng là cái buồn bất lực, như nhìn một vết thương cũ mà người dân, ai cũng biết cần khâu lại, nhưng lãnh đạo chẳng chịu cầm kim.

Nhưng rồi tôi cũng tự hỏi:

Liệu có phải chúng ta không biết tha thứ!

Một xã hội lớn triền miên trong chiến tranh thì quen với việc phân định đúng sai bằng ranh giới rất rõ ràng: bạn – thù, ta – địch.

Vấn đề là… chiến tranh đã qua lâu rồi, nhưng cách nghĩ ấy thì vẫn còn nằm lại trong đầu nhiều thế hệ.

Người ta không chỉ nhớ quá khứ —

người ta sống trong quá khứ.

Mỗi cuộc tranh luận nhỏ đều có thể bị kéo lùi về những câu chuyện của vài chục năm trước.

Mỗi khác biệt quan điểm đều có nguy cơ bị thổi phồng thành lập trường, thành chiến tuyến.

Và thế là thay vì đối thoại, người ta chọn kết luận.

Thay vì hiểu nhau, người ta chọn dán nhãn cho nhau. Đội cho nhau cái mũ “ phản động”

Có lẽ vì vậy mà tôi thấy cái hình ảnh Elon và tổng thống Trump đi cạnh nhau lại trở nên… xa xỉ.

Không phải vì họ đặc biệt hơn người,

mà vì cái nền văn hóa cho phép họ “không thích nhau nhưng vẫn làm việc cùng nhau”

Một quốc gia trưởng thành không phải là nơi không có mâu thuẫn.

Mà là nơi người ta biết đặt mâu thuẫn vào đúng chỗ của nó.

Không phải cái gì cũng biến thành thù hằn.

Không phải bất đồng nào cũng cần phải thắng – thua.

Và có lẽ, điều khó nhất không phải là thay đổi thể chế,

mà là thay đổi cách người ta nhìn nhau.

Tôi không bi quan đến mức nghĩ rằng mọi thứ sẽ không bao giờ khác đi.

Nhưng tôi cũng không lạc quan đến mức tin rằng: Sự hằn thù của bên thắng cuộc sẽ thay vào sự đồng cảm.

Nếu điều đó thật sự xẩy ra, những đàn chim Việt cùng bay về quê mẹ chung tay xây dựng đất nước, Không còn những đoàn người xếp hàng ghi danh lao động xuất khẩu, mà thay vào đó là những hàng hoá Made in

Vietnam.

Để con cháu còn ngẩng cao đầu hãnh diện thay cho tủi nhục.

Ngày đó, có lẽ còn xa.

Nhi Duong

.5K2.5K